گروه شيمي شهرستان تيران وكرون

الگوی تدریس کاوشگریInquiry Teaching pattern

• در کلاسهای درس بحث‎هایی بین معلم و دانش‎آموزان به وقوع می‎پیوند د و در این میان سئوالاتی مطرح می‎گردد که پاسخ مشخصی را در انتها در پی ندارد و برای بدست آوردن جواب آن لازم است تحقیقاتی صورت پذیرد و از این طریق دانش‎آموز کار یادگیری را آموزش ببیند.

• این روش که وقت زیادی را مورد نیاز خود می‎بیند علم را در نقش یک هدایتگر به دانش‎آموزان معرفی می‎نماید. او علاوه براینکه باید پاسخگوی سوال ها باشد بلکه باید در سازمان دهی تحقیق و هدایت دانش‎آموزان نیز حوصله کافی داشته باشد.

• الگوی کاوشگری که براساس نظر ریچارد ساچمن ( Richard suchman ) بنا نهاده شده یکی دیگر از الگوهای خانواده اطلاعات پردازی است .تربیت کاوشگر به منزله « فرآیندی برای بررسی و تشریح پدیده های غیر معمول » تعریف می شود (جویس و ویل 1980) .

• تئوری ساچمن برآن است که دانش آموزان با پی بردن به این امر که دانش بشری جنبه آزمایشی و غیر قطعی دارد و اینکه چون دانش آزمایشی ثابت نیست و ممکن است با دانش جدید جایگزین شود ، درک درستی از موضوع درسی خواهند داشت .جوهر و اساس الگوی کاوشگری آن است که دانش آموزان از طریق معلم ، کاوش علمی را بیاموزند .

• نمونه متداول تدریس کاوشگری عبارت است از ارائه سؤال و موقعیتی که در آن مسئله وجود داشته باشد

هدف الگوی کاوشگری

دراین الگو جستجوی مفاهیم کاملا˝ به عهده ی دانش آموزان گذاشته می شود و معلم بافراهم آوردن زمینه، فرایند تدریس را به گونه ای هدایت می کند که فراگیران مفهوم مورد نظر را کشف کنند و راهنمایی های معلم، براساس فعالیت های فراگیران و محتوای آموزش، متفاوت است.

بنابراین هدف نهایی این الگو پرورش فعالیت های ذهنی و مهارت های فرایندی دانش آموزان است

مقررات الگوی کاوشگری

1. عنوان مورد تحقیق، مورد علاقه دانش‎آموز باشد

2. حدود آن مشخص شده و نکته مبهمی در صورت مسئله وجود نداشته باشد

3. هنگام جمع‎آوری اطلاعات پیش داوری نکند و در هنگام کمبود اطلاعات دلزده نگردد

4. تمام اطلاعات جمع‎آوری و یادداشت شود و یافته‎ها به طور مستمر ثبت گردد.

معایب الگوی کاوشگری

1. تجربه معلمی :روش های اکتشافی همواره باید با تقویت کننده های مناسب همراه باشند. در غیر این صورت،فراگیرندگان از دامنه ی فعالیت خودداری خواهند کرد و باید برای آنان تفهیم شود که مستقیما˝ به آنها کمکی نخواهد شد و اگر تلاش نکنند به هدف نخواهند رسید
2. مراقبت زیاد:هنگام کاوشگری معلمان  باید مراقب باشند،کثرت رهنمودها  و سوالات  و پاسخ ها،کل یادگیری را از  فرآیند کاوشگری خارج می سازد  و به همه  آنها  جنبه  سرگرمی  می  دهد
3. وقت زیادبرای معلم:این روش وقت‎گیر در کلاسهایی قابل استفاده است که دانش‎آموزان کمی در کلاس حضور داشته باشند و معلم فرصت رسیدگی به تمام دانش‎آموزان را داشته باشند
4. وقت زیادبرای دانش‎آموز: دانش‎آموزان در این روش به جمع‎آوری اطلاعات می‎پردازند این عمل خود محتاج زمان زیادی می‎باشد.
5. تفاوت های فردی :دانش‎آموزان در سطوح پائین‎تر، طبقه‎بندی و تطابق اطلاعات را نیاموخته‎اند و همچنین توانایی نتیجه‎گیری در پایان کار را ندارند.

مدل های کاوشگری

• کاوشگری قیاسی

• کاوشگری استقرایی

• کاوشگری استنباطی

• کاوشگری اکتشافی

• کاوشگری به روش حل مساله

• کاوشگری گروهی

• کاوشگری انفرادی

• الگــــوی کاوشگــــری به شیوه محاکم قضایی (پلیسی)

• .....

مراحل اجرای الگوی کاوشگری:

1-بر هم زدن تعادل ذهنی دانش آموزان (نه تعادل روحی)

2-مواجه کردن فراگیران بامسأله. پرسشگری و آموزش پرسشگری . پرسش گران خوب ، پاسخ دهندگان خوب نیز خواهند بود

3- فرضیه سازی. پاسخ دهندگان خوب ، پرسش گران خوب اند و پرسش گران خوب ، فرضیه سازان قابلی خواهند بود

4-گردآوری و سازماندهی اطلاعات

5- تحلیل و نتیجه گیری (بررسی شیوه ی عمل در جریان کاوشگری)

1-بر هم زدن تعادل ذهنی دانش آموزان

در این مرحله با یک موقعیت اسرار آمیز ، پیچیده و غیر معمول کار را آغاز می کنیم

موقعیت های مشخص و غیر تکراری و متناسب با سطح مخاطبان موقعیت هایی که دارای یک راه حل معین نباشند.

طرح یک سوال ، ارائه یک تصویر، خواندن یک داستان کوتاه و..

منبع:الگوهاي جديد تدريس ترجمه محمدرضا بهرنگي